Phó mặc cho số phận

Câu nói được thốt lên, có chút gì cay đắng, mệt mỏi nhọc, hơn không còn là bất lực với cam chịu. Lúc nghe đến một người nói như vậy, không cạnh tranh để nhận biết người đó sẽ trên đà buông xuôi, tự nay sau đây sẽ phó mặc tất cả cho cái đời chuyển đẩy.

Bạn đang xem: Phó mặc cho số phận

Trạng thái tâm lý đó được gọi là "bất lực tập nhiễm" (Learned Helplessness), được tìm hiểu bởi hai nhà tâm lý học Martin Seligman và Steven F. Maier.


Bất lực tập nhiễm hình thành như vậy nào?

Bạn gồm biết mẩu truyện con voi và sợi dây thừng không?

Một nhỏ voi được mang đến rạp xiếc từ lúc còn rất nhỏ. Để bé voi ko chạy về chốn cũ, tín đồ trông giữ đang cột chân nó vào dòng cọc bằng sợi dây thừng dĩ nhiên chắn. Bé voi dùng hết sức bình sinh để vùng vẫy cơ mà không tài nào thoát ra được.

Rất nhiều năm sau khi đã trưởng thành, nó vẫn tiếp tục đứng im như vậy, mặc dù sợi dây thừng ni như tua tơ mảnh khi so cùng với thân hình đồ sộ của nó. Thì ra, những trải nghiệm xa xưa đã dạy dỗ nó rằng bản thân nó bất lực, một khi đã bị trói chân vào cọc rồi thì có làm những gì cũng không thoát ra nổi.

Một bạn học viên bị điểm nhát ở bài bác kiểm tra Toán đầu tiên, nếu như một vài bài bác sau chứng trạng này vẫn tiếp tục thì sẽ dần hình thành nên suy xét "Trời sinh dốt Toán". Và rồi, bạn học sinh ấy tự dựng lên một bức tường tâm lý bên trong, ko còn nỗ lực để nâng cấp điểm môn Toán nữa.

Xem thêm: Số Phận Đã An Bài - Người Tính Không Bằng Trời Tính

Con người họ học được những hành vi qua việc cửa hàng và nhận được phản hồi. Khi bạn đã cố đổi khác một tình huống nhưng thất bại, dần dần các bạn sẽ cho rằng mình cần thiết và ko cần nỗ lực nữa. Theo đó, bạn sẽ không bao giờ thoát thoát khỏi một quan hệ độc hại, một gia đình bạo lực, một các bước tồi tệ,... Vì tất cả những gì bạn nói với bản thân là "Tôi tất yêu làm được".

*
Không dám nhờ hỗ trợ khi cần thiếtCáu bẳnÍt nỗ lựcDễ chán nản chíThụ độngThiếu rượu cồn lực

Những bạn bị trầm cảm, xôn xao lo âu hoàn toàn có thể bị nặng hơn khi có thêm sự góp sức của bất lực tập nhiễm.


Nguyên nhân của bất lực tập nhiễm

Bản năng học hỏi và chia sẻ và rút ghê nghiệm

Đây vốn là giải pháp mà con người thuở ban đầu có thể tồn tại trong một môi trường thiên nhiên đầy rẫy hiểm nguy. Mặc dù nhiên, nó cũng hình thành nỗi sợ hãi và khiến ta chùn chân.

*

Cùng đối mặt với nghịch cảnh, có tín đồ đương đầu và vượt qua, còn có người lại buông xuôi với bất lực. Điều này còn nhờ vào vào cách phân tích và lý giải tình huống (Explanatory Styles) của từng người.

Điều giỏi là, việc nâng cấp bất lực tập nhiễm không bất lực như cảm hứng nó tạo ra. Liệu pháp là "Trị liệu nhấn thức - Hành vi" (Cognitive-behavioral therapy) giúp xác minh những ý nghĩ xấu đi và thay thế chúng bằng những cân nhắc lạc quan, lý trí hơn.

Tuổi thơ

*